Stop vooral NIET met oordelen!


Bewust opvoeden, Mama, Persoonlijke ontwikkeling / zondag, maart 26th, 2017

Kennen jullie deze foto nog, die een aantal jaar geleden op social media te vinden was? Mensen uit de hele wereld vielen over deze foto. “Wat een slechte moeder!” “Dat mens hoort geen kinderen te hebben!”  

En weten jullie nog van het vierjarige kindje dat vorig jaar mei in het gorillaverblijf terecht kwam in Ohio? Ook toen ging het veel over het ‘slechte’ ouderschap. Een oordeel over mensen die ze niet kennen, over een artikel waar naar alle waarschijnlijkheid halve waarheden instaan, over een situatie die zij zelf niet hebben meegemaakt. En dat is goed! Wacht.. Say what?!

Ja, je hebt het goed gelezen. Er is niets mis met oordelen. Het zit in onze natuur en iedereen doet het. Geen uitzonderingen. “Maar is het dan niet iets om tegen te gaan?” 

Heel simpel gezegd is “oordelen” ergens een mening over vormen. Specifieker: over of iets goed of fout is. Oordelen is een overlevingsstrategie die we al bezitten sinds de oertijd. We beoordelen onze omgeving, leren van onze eigen ervaringen en van elkaar. We maken inschattingen op basis van deze oordelen en een oordeel is in een seconde gevormd. Hier kun je werkelijk niets aan doen, het gaat helemaal vanzelf.

Wat ik doe? Ik omarm de oordelen. Iedereen (ook ik) vormt direct een beeld over andere mensen, organisaties of situaties. Vaak positief, maar ook negatief. Ik denk vaak “Jeeeeeetje, waar slaat dit op?! Wie doet dat nou?! Dat is toch erg?!”, en – ook al voel ik me daar vaak schuldig over – naar mijn idee is het hartstikke goed om zo te denken!

Wat je doet met zo’n oordeel, is vooral waar het probleem zit. Wij mensen, zijn over het algemeen erg arrogant hierin. Wat wij zien, horen, lezen en (vooral) denken, is dé waarheid. Ons oordeel, onze mening, verandert in een feit. Het gaat ook verder. Waarom het oordelen zo’n onwijs negatieve lading heeft gekregen de laatste jaren, is omdat het ook gelijk gedeeld moet worden. In het roddelcircuit, maar ook op internet. Lekker veilig van achter ons schermpje, hebben we een veel groter bereik met onze (vaak onterechte) beschuldigingen.

Als je dit leest wil jij waarschijnlijk ook een samenleving waarin mensen (dus ook moeders) wat liever voor elkaar zijn. Oordeel dan vooral lekker veel en voel je daar niet schuldig over. Let alleen wél op de volgende punten:

  1. Onthoud dat jouw kijk op een situatie niet de enige is en niet per definitie juist is. Nu zijn de voorbeelden waarmee ik dit artikel opende natuurlijk wat extremer om volledig bij in te leven, maar ook bij alledaagse situaties: wat je ziet of hoort, is niet altijd het hele verhaal. En zelfs al was dat wel zo, is ook jouw mening niet altijd (de enige) juiste. Sta daar bij stil en bedenk of er geen scenario te vinden is waarbij je wél begrip hebt voor waar je zo negatief tegenover staat. Sta open voor deze optie.
  2. Kies zorgvuldig hoe, waar en of je je oordelen deelt. Met het vorige punt in gedachte: voegt het iets toe als je dit deelt op social media? Help je er iemand mee? Is het een vernieuwende blik? Geef je iemand steun? Zo niet, doe het dan vooral niet. Het voelt natuurlijk heel onpersoonlijk als je het typt, maar er is een grote kans dat de persoon in kwestie het leest, of misschien iemand die zich in een soortgelijk positie bevindt/heeft bevonden. Met die beschuldiging kwets je échte mensen, ook al kun jij ze niet zien.
  3. De grootste uitdaging: leer van je oordelen. De oordelen die je hebt, zeggen iets over jou als persoon en minder over het onderwerp van je oordeel. Denk dus bijvoorbeeld na over de dingen die je zelf belangrijk vindt en waarom dit zo is, maar grijp ook deze kans om meer te leren over de mensen om je heen. Heb je ergens een negatief oordeel over. Vraag dan eens waarom iemand iets op een bepaalde manier doet, of hoe die persoon dit zelf ziet.

    Voor mij is een andere manier om te leren van mijn oordelen om het juist wél te delen met mijn vriendinnen. Wanneer je communiceert met iemand die je goed kent en zich óók bewust is van deze punten, kun je je oordelen goed overbrengen en hierover in gesprek gaan (natuurlijk gewoon relaxt onder het genot van een lekker drankje, tijdens jullie kletsdate). Ook zij zullen eventueel een andere kijk op de situatie hebben, andere dingen hebben gelezen of je eraan kunnen helpen herinneren dat jouw visie er ook naast kan zitten. Niet alleen kom je zo meer te weten over bijvoorbeeld andere culturen en andere opvoedstijlen, je groeit er ook van als persoon en het brengt je misschien naar het volgende punt.
  4. Probeer te leven naar een citaat van Nelson Mandela “If you see something good, give a compliment. If you see something wrong, offer to help”. Dit laat ten eerste zien hoe belangrijk het oordelen is, want dan moet je eerst een mening vormen over wát je dan precies goed of slecht vindt. Ten tweede zou dit de wereld zoveel mooier maken.
  5. Tot slot wil ik het voor mij misschien wel belangrijkste punt noemen: wees open, maar blijf goed naar je eigen gevoel luisteren. Oordelen zorgt ervoor dat je een mening vormt over of iets goed of fout is. Het zorgt ervoor dat je gevaren ziet, dat je keuzes kunt maken (in de opvoeding), dat je goed kunt functioneren. Dat je jezelf en anderen in bescherming kunt nemen. Wees niet arrogant, maar neem je oordeel wél serieus. Je hoeft niet altijd iedereen te positiveren. Soms is het wat het is en dan is het aan jou om de keuze te maken wat je ermee doet. Laat je het zo, pak je het aan of neem je afstand.

Probeer dus niet om jezelf te verbeteren door te stoppen met oordelen, maar zet ze met de bovenstaande tips in om die samenleving te creëren waar we allemaal zo naar zeggen te streven. Wees op die manier een beetje liever voor je medemensen én voor jezelf.

Facebook
Twitter
E-mail

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *